Elektronik Tebligat

2 Aralık 2015 tarihinde, İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı (İzmir VDB) ile İzmir Serbest Muhasebeci ve Mali Müşavirler Odası’nın (İZSMMMO) ortaklaşa düzenlediği e-Tebligat konulu eğitime oda başkanı Feyzullah Topçu konuya ilişkin mesleki sorunları belirterek başladı. E-Tebligat’ın küçük şirketlerde ve şahıs firmalarında bilgisayar ve e-mail gibi araçların olmaması sebebiyle uygulanmasının zor olduğunu belirten Topçu, konuya ilişkin olarak esnaf birlikleri, sanayi ve ticaret odaları ile birlikte bilgilendirme toplantıları düzenlenmesi gerektiğini ifade etti. Sonrasında İzmir Vergi Dairesi Başkanı Rıfat Engin söz aldı ve mükelleflerin teknolojik dönüşümlere adapte olmasının beklenmesi durumunda sürekli olarak gecikme yaşayacağımızı ve örnek gösterilen batılı uygulamaları yakalayamayacağımızı belirtti. Birlik ve odalarla toplantıların yapıldığını ve yapılmaya devam edeceğini, GİB’in hazırladığı bilgilendirici kısa filmin kamu spotu olarak yayınlanacağını ve vergi dairelerinde konuya ilişkin broşürlerin mevcut olduğunu açıkladı. E-Tebligat sistemine geçilmesiyle birlikte kağıt ve posta yoluyla ortaya çıkan zaman kaybı ve maliyetlerin önleneceğini açıklayan Engin, adres değişikliklerinin bildirilmesi ya da şirket personeline tebliğ edilen tebligatın ilgililere ya da mükellefe iletilmemesi gibi sorunların ortadan kalkacağını ifade etti.

 

E-tebligat ile ilgili detaylı açıklamaları İzmir VDB Usul Müdürü Rıza Öztop yaptı. Vergi Usul Kanunu (VUK) 93. Maddede açıklanan tebliğ usullerinin posta ve ilan olduğunu, VUK 107. Madddede memur aracılığıyla tebliğin, VUK 107/A maddesinde ise elektronik tebligatın tebliğ yöntemi olarak belirtildiğini söyledi. 456 sıra no’lu VUK Genel Tebliğinin e-tebligat mevzuatının içeriğini açıkladığını belirtti.

Vergi Dairesi ---------------- GİB E-Tebligat Sistemi ----------------------- Mükellef

e-Tebligat sistemine dahil olan mükellefler için vergi dairesi tarafından hazırlanacak olan tebligatın direk olarak GİB’in e-tebligat sistemine düşeceği ve buradan da mükellefe tebliğ edileceği anlatıldı.

Kurumlar vergisi mükelleflerinin sistemi kullanmasının zorunlu olduğu ve başvuru belgesinin kanuni temsilcilerden biri tarafından (resmi kurumlarda yetkili kılınan kişi) bizzat teslim edilmesi gerektiğinin altı çizildi.

1 Ocak 2016’dan itibaren tebligatlara internet vergi dairesi üzerinden ulaşılabilecek. (http://intvd.gib.gov.tr) Tebligatın sisteme düşmesine ilişkin bilgi sms ve e-posta ile verilecek. Posta yoluyla gönderim kesinlikle sözkonusu olmayacak.

Gönderim tarihini takip eden 5. gün sonu itibariyle tebligat tebliğ edilmiş sayılacak.

İnternet vergi dairesine giriş yapıldığında tebligat bölümünün altında 3 alt bölüm olacak:

• Otomatik okunan tebligatlar (tebliğ edilme tarihi 5 gün geçmiş olan tebligatlar)
• Okunan tebligatlar (mükellefin okuduğu tebligatlar)
• Okunmamış tebligatlar (mükellefin henüz okumadığı ve 5 günlük sürenin dolmadığı tebligatlar)

İnternet vergi dairesinden telefon/e-mail/adres/faks güncellemesi yapılabilecek. Bunlar dışındaki bilgilerin değişikliği için vergi dairesine başvurulacak.

 

e-Tebligat sisteminin Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) ile herhangi bir bağlantısı yoktur. Bu sebeple KEP bilgisi sorulmamaktadır ve aranmamaktadır.

Tüzel kişilerde e-Tebligattan çıkış ticaret sicil kaydının silinmesi ile gerçekleşir. Gelir İdaresi Başkanlığı doğan her gerçek kişi için e-tebligat adresinin verilmesini hedefleyen bir proje üzerinde çalıştığı için gerçek kişilerin sistemden çıkışı şu an için ancak ölümle mümkündür.

e-Tebligat sistemine giriş için bildirimde bulunmayan mükelleflere VUK Mükerrer 355. maddeye göre özel usulsüzlük cezası kesilecektir.

Sisteme girişi zorunlu olan mükelleflerin başvurmaması durumunda re’sen vergi dairesi kullanıcı kodu oluşturacaktır ve bu kod elden ya da daireye davet edilmek suretiyle teslim edilecektir. Vergi dairelerine bu gibi durumlarda posta yönteminin kullanılmaması konusunda bilgi verilmiştir.

e-Tebligat sistemindeki olay kayıtları 30 yıl saklanacaktır. Buna ilişkin altyapı hazırlanmıştır.

Başvuru formunda şirket temsilcisi olarak 4 kişiye kadar seçilebileceği anlaşılmaktadır. Ancak başvuru formuna şirketi temsil eden kişi sayısı ne kadarsa o kadar kişinin bilgileri girilmelidir. Başvurunun bizzat yapılmasının sebeplerinden biri de vergi dairesinde şirket temsilcisine bu bilginin verilmesidir. Usul Müdürü Rıza Öztop imza sirkülerinde A, B, C grubu gibi farklı gruplarda şirket yetkililerinin belirtildiği ve tüm bu yetkililerin (16 kişiyse her biri şeklinde örnek verdi) bilgilerinin verilmesi gerektiğini ifade etti.

Başvuru formunda “Daha önceden İnternet Vergi Dairesi kullanıcı kodu ve şifrem bulunması nedeniyle; şifremi elektronik tebligat alma işlemlerinde de kullanmak istiyorum.” Şeklinde bir kutucuğun olduğu belirtildi ve bu kutucuğun işaretlenmesi durumunda kurum için yeni bir kullanıcı kodu ve şifre yaratılmayacağı ifade edildi.

 

Konunun uzmanından aldığımız bu eğitim, tebliğde belirtilmeyen hususların açıklanmış olması hususu da göz önünde bulundurulduğunda gayet faydalı oldu.

Gelir İdaresindeki e-Dönüşüm Neler Getiriyor?

8 Ekim 2015 tarihinde İzmir Serbest Muhasebeci ve Mali Müşavirler Odası'nda Türmob yetkilileri tarafından "Mali Mühür, e-Fatura, e-Arşiv, e-Defter, Kayıt Saklama Gereksinimleri ve e-Tebligat" konulu seminer verildi. Gerek Vergi Denetim Kurulu'nun yaptırdığı bir takım çalışmaların paylaşılması, gerekse mevcut düzenlemelerin geri planındaki Gelir İdaresi Başkanlığı'nın amaçlarının açıklanması açısınından faydalı olan bu seminerden aldığım önemli notlar aşağıdaki gibidir.

Gelir İdaresi Başkanlığı'nın sürdürdüğü e-dönüşüm kapsamında Vergi Denetim Kurulu'na denetlemeye hazır belgelerin sunulmaaı ve beyannamelerin zamanla beyanname düzenleme programı (bdp) ile düzenlenmesi yerine mükelleflere İnternet Vergi Dairesi aracılığıyla hazır beyannamelerin sunulup onaylanmasına yönelik çalışmaların temelinin atıldığı anlatıldı.

VUK 454 Genel Tebliği ile ihracat faturalarının 1 Ocak'tan itibaren e-fatura şeklinde düzenleneceği hatırlatıldı. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı (GTB) detaylarını teknik kılavuzla açıklayacak olsa da içeriden alınan bilgilere göre e-faturaların GTB'ye kesileceği ve bunların gümrük beyannameleri ile kontrol edileceği ifade edildi.

E-Fatura sisteminde altı çeşit fatura (satış, iade, tevkifatlı, istisna, özel matrah ve ihraç kayıtlı) düzenlenebildiği hatırlatıldı ve bunun da mevcut KDV beyannamesinin bölümleriyle birebir aynı olduğu belirtilerek bir sonraki düzenleme ile e-fatura mükelleflerinin beyanname düzenleme programını kullanmadan internet vergi dairesine girerek hazır gelen bilgiler üzerinden beyan verebilecekleri açıklandı. Bu uygulamaların hayata geçmesi ve genele yayılması ile BA/BS beyannamelerinin hayatımızdan zamanla çıkacağı anlatıldı.

E-Defter ile ilgili mevzuatta ikincil düzenleme ile ilgili değişiklik yapılmasına gerek olmadan edefter.gov.tr de yapılacak teknik kılavuz güncelleme duyurularının yeterli olacağının tebliğ ile ifade edildiği belirtildi. Bu sebeple edefter websitesindeki duyuruların mükellefler tarafından sıklıkla takip edilmesi gerektiği hatırlatıldı. Şu an yevmiye defteri ve defteri kebir için sitede teknik kılavuz bulunduğu için e-defter mükelleflerinin sadece bu iki defteri elektronik ortamda tutması gerektiği açıklandı.

E-Defter tutmakla zorunlu mükelleflerin her ay yevmiye ve defter-i kebir için berat alması gerektiği ve Ocak ayına ait beratın Nisan sonuna kadar alınması gerektiği, Aralık ayı için de üç aylık sürenin aksine Nisan'a kadar uzatıldığı hatırlatıldı. (Özel hesap dönemleri hariç) 30 Nisan tarihinin kritik olduğu ve bu tarihe kadar hem açılış hem de kapanış beratının alınacağı ifade edildi. Beratı alınan e-defterleri saklama yükümlülüğünün mükellefte olduğu belirtilerek birden fazla yerde yedek alarak saklamanın mükellefin lehine olacağı söylendi.

E-Defterleri merkezi şekilde denetlemek için GİB'in yazılım firmalarına program yazdırdığına dair bilgi aldıklarını ve saniyeler içinde bir firmanın en çok satış yaptığı firma, ihracatına ilişkin detaylar gibi bilgilere ulaşmasına imkan verecek sistemin kurulacağı açıklandı.

Kayıt saklama gereksinimleri ile ilgili VUK 431 Genel Tebliği hakkında ise bu tebliğe göre hazırlanan raporların yevmiye kaydının oluşturulduğu an hazır olmasının beklendiği ifade edildi. Vergi Denetleme Kurulu, entegretör firmalardan (kayıtlı program geliştiriciler) ilgili verilerin Excel'e nasıl aktarıldığını tek tek açıklayan bilgileri istediği belirtildi. Bunun denetimlerde verilerin doğruluğunu test etmek için kullanılacağının tahmin edildiği açıklandı.

E- Tebligat ile ilgili olarak, kurumlar vergisi mükelleflerinin zorunluluğu olduğu için ve SMMM'lerin anlaşmalı firmaları adına başvurularının kabul edilmeyeceğinin açıklanması sebebiyle vergi dairelerine başvurularda bir yoğunluk yaşanacağı, bu sebeple önümüzdeki günlerde elektronik ortamda başvuruların alınabileceğine yönelik bir beklentinin olduğu belirtildi.

Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) ve Elektronik Tebligat uygulamalarının birbirinden farkı anlatıldı ve KEP ile TTK hükümlerine göre bildirimlerin alınacağı, e-Tebligat ile VUK hükümlerine göre tebligatların alınacağı ifade edildi. Zamanla KEP ve e-Tebligat sistemlerinin entegre olması yönünde bir görüş birliği olduğu açıklandı.